Yabancıların Çalışma İzinleri YABANCILARIN ÇALIŞMA İZİNLERİ HAKKINDA KANUNUN HAZIRLANMASINA NEDEN İHTİYAÇ DUYULMUŞTUR?
4817 sayılı Yabancıların Çalışma İzinleri Hakkında Kanun yürürlüğe girmeden önce 71 Kanun ve 10 Kanun Hükmünde Kararnamede yabancıların Türkiye’de çalışması ile doğrudan veya dolaylı ilgili hükümler yer almakta idi.Bunlardan 10 kanunda yabancılara iş verme yetkisi, 13 kanunda sözleşme ile iş verme yetkisi, 24 kanunda kurumda istihdam, çok sayıda kanunda Türk vatandaşı olma koşulu yer almakta, ayrıca kanunlardan kaynaklanan açık bir yetki olmamakla birlikte değişik mercilerce çalışma izni verilmiştir.Yukarıda da belirtildiği gibi değişik kurumlarca çalışma izni verilmesi; ülkemizde çalışan yabancılar konusunda sağlıklı fikir oluşturulamaması, bunların takip ve denetiminin sağlanamaması sonuçlarını ortaya koymuştur.Diğer yandan gerek haksız rekabetin ve ülkemizdeki işsizliğin önlenmesi, gerekse kayıt dışı kazancın ekonomimize kazandırılması ve ülkemizin içinde bulunduğu ekonomik durum ile işgücü piyasası bakımından kaçak işçi istihdamı ile mücadele edilmesi de; bu konuyu olabildiğince tek merkezde toplayan ve aynı zamanda uluslar arası taahhütlerimizi de karşılayacak şekilde düzenlemeleri içeren bir yasanın hazırlanmasını zorunlu hale getirmiştir. Bu nedenle; böylesi dağınık mevzuatı olabildiğince tek merkezde toplamak, denetimini sağlamak, getirilen cezai yaptırımlarla kaçak yabancı çalıştırılmasını önlemek, bürokratik işlemleri azaltmak, bu konuda bir veri bankası oluşturabilmek, uluslar arası yükümlülüklerimize de cevap verebilecek şekilde düzenlemeleri içerecek, ülkemizin ve işverenin gerçek ihtiyaçları çerçevesinde yabancı çalıştırılmasına imkan sağlayacakYabancıların Çalışma İzinleri Hakkında Kanunu, Bakanlığımızca hazırlanmıştır.
4817 SAYILI KANUN KİMLERİ KAPSAMAKTADIR?
Kanun; Türkiye’de bağımlı ve bağımsız çalışan yabancıları, bir işveren yanında meslek eğitimi gören yabancıları ve yabancı çalıştıran gerçek ve tüzel kişileri kapsamaktadır.
4817 SAYILI KANUN KİMLERİ KAPSAMAMAKTADIR?
Söz konusu Kanun ile; Doğumla Türk vatandaşlığını kazanmış olup Bakanlar Kurulu Kararı ile çıkma izni almak suretiyle vatandaşlıktan çıkanlar, Basın Kanununa göre çalıştırılacak muhabirler, Yabancı basın yayın organları mensupları, Bakanlıklar, kamu kurum ve kuruluşlarınca kanunla verilen yetkiye dayanarak çalışma izni verilen veya istihdam edilenler, yönetmelikle karşılıklılık ilkesi, uluslar arası hukuk ve Avrupa Birliği hukuku esasları dikkate alınmak suretiyle çalışma izninden muaf tutulan yabancılarkanunda kapsam dışı tutulmuşlardır.
KAÇ TÜR ÇALIŞMA İZNİ VERİLMEKTEDİR?
Dört grupta çalışma izni verilmektedir.
Süreli çalışma izni; Türkiye’nin taraf olduğu ikili ya da çok taraflı sözleşmelerde aksi öngörülmedikçe, iş piyasasındaki durum, çalışma hayatındaki gelişmeler, istihdama ilişkin sektörel ve ekonomik konjonktür değişiklikleri dikkate alınarak, yabancının ikamet izninin süresi ile hizmet akdinin veya işin süresine göre, belirli bir işletme ve belirli bir meslekte çalışmak üzere en çok bir yıl süreyle verilmektir.
Bir yıllık çalışmadan sonra bu süre, aynı işyeri veya aynı işletme ve aynı meslekte çalışmak üzere üç yıla kadar, bu süre sonunda da aynı meslekte ancak bu defa dilediği işverenin yanında çalışmak üzere altı yıla kadar uzatılabilmektedir.Türkiye’ye çalışmak üzere gelen bir yabancının beraberinde veya daha sonra getirmiş olduğu eş ve bakmakla yükümlü olduğu çocuklarına da yabancının kendisi ile birlikte en az beş yıl kanuni ve kesintisiz ikamet etmiş olmaları kaydıyla süreli çalışma izni verilebilmektedir.
Süresiz çalışma izni; Türkiye’nin taraf olduğu ikili ya da çok taraflı sözleşmelerde aksi öngörülmedikçe, Türkiye’de en az sekiz yıl kanuni ve kesintisiz ikamet eden veya toplam altı yıllık kanuni çalışması olan yabancılara, süresiz çalışma izni verilebilmektedir.
Bağımsız çalışma izni; Bağımsız çalışacak yabancılara Türkiye’de en az beş yıl kanuni ve kesintisiz ikamet etmiş olmak koşulu ile verilebilmektedir.
İstisnai çalışma izni; Türkiye’nin taraf olduğu ikili ya da çok taraflı sözleşmelerde aksi öngörülmedikçe; ilgili maddede sıralanan yabancılara verilebilmektedir.
ÇALIŞMA İZNİNİN VERİLMESİ İLE İLGİLİ OLARAK DİĞER ÜLKE MEVZUATLARI İNCELENMİŞTİR
4817 sayılı Kanunun hazırlanması sırasında başta Avrupa Birliği üyesi ülke mevzuatları olmak üzere, diğer ülke mevzuatları incelenmiştir. Söz konusu düzenlemelerde yer verilen hususlar, Avrupa Birliği uygulamaları bakımından motor ülke konumunda bulunan pek çok Avrupa Birliği üyesi ülke mevzuatında da yer almakta ve uygulanmaktadır.
ÇALIŞMA İZNİNİN VERİLMESİ İLE İLGİLİ DÜZENLEMELERİN HAZIRLANMASINDA ULUSLAR ARASI YÜKÜMLÜLÜKLERİMİZ DİKKATE ALINMIŞTIR
Çalışma izninin verilmesinde uluslar arası yükümlülüklerimiz ile AB hukuku dikkate alınmış (1/80 OKK) ve uygun düzenlemeler yapılmıştır.
ÇALIŞMA İZNİNDEN MUAF TUTULANLAR KİMLERDİR?
Çalışma izninden muaf tutulacaklar, karşılıklılık ilkesi, uluslar arası hukuk ve Avrupa Birliği hukuku esas alınarak düzenlenen yönetmelikle belirlenmiştir.
ÇALIŞMA İZİN TALEBİNİN REDDEDİLMESİ
Kanunda hangi hallerde başvurunun reddedileceği belirlenirken Avrupa Birliği müktesebatına uyum dikkate alınmıştır. Bu çerçevede iş piyasasındaki durum ve çalışma hayatındaki gelişmeler, istihdama ilişkin sektörel ve ekonomik konjonktür değişikliklerinin çalışma izninin verilmesine uygun olmaması, ayrıca, genel asayiş, kamu yararı, genel ahlak ve genel sağlık için tehdit oluşturması halleri de red nedenleri olarak sıralanmıştır.
ÇALIŞMA İZİNLERİ NASIL VERİLMEKTEDİR?
İzinlerin verilmesine ilişkin usul ve esaslar yönetmelikle düzenlenecek olmakla birlikte, kanunda izinlerin verilme prosedürü de açıklanmış, bu düzenleme yapılırken mevcut uygulamada karşılaşılan aksaklıkları giderecek ve fakat yabancıların çalışma vizesi ve ikamet tezkeresi almaları ile ilgili mevcut mevzuatla da çakışmayacak düzenlemeler yapılmıştır.Buna göre; yabancılar yurtdışından müracaatlarını, bulundukları ülkenin Türkiye Cumhuriyeti temsilciliklerine yapacaklardır.Yabancılara bu kanunla getirilen koşullara bağlı olarak çalışabilecekleri meslek, sanat veya işlerle ilgili çalışma izinleri, ilgili mercilerin görüşleri alınmak suretiyle verilmektedir.Kanunda, çalışma izinlerinin iptali ve çalışma izinlerinin hangi hallerde geçerliğini kaybedeceği de hüküm altına alınmıştır.
İTİRAZ
Yabancıya, Bakanlığımızın verdiği çalışma izinlerine uzatılma talebinin reddedilmesi ya da çalışma izninin geçerliğini kaybetmesine ilişkin kararlarına karşı ilgililer tarafından tebliğ tarihinden itibaren otuz gün içinde itiraz edebilme hakkı tanınmıştır.
BİLDİRİM YÜKÜMLÜLÜĞÜ
Kanunda, yabancılara çalışma izni verme yetkisi bulunan ve yabancı istihdam eden bakanlıklar ile kamu kurum ve kuruluşlarına, bağımsız çalışan yabancılara, yabancıyı çalıştıran işverene konunun takip ve denetiminin sağlanması bakımından ve bu konuda Bakanlığımızda oluşturulacak veri bankası için gerekli bilgileri içeren bildirim yükümlülükleri getirilmiştir.
CEZAİ MÜEYYİDELER NELERDİR?
Yabancı kaçak işçiliğin caydırılmasına yönelik cezai yaptırımlara ilişkin düzenlemelerde, Batı Avrupa ülke uygulamaları dikkate alınmıştır.Buna göre 2007 yılı için; Bildirim yükümlülüğü yerine getirilmediğinde her bir yabancı için 421 YTL, İzinsiz bağımlı çalışan yabancıya 844 YTL, İzinsiz yabancı çalıştıran işverene veya vekillerine, her bir yabancı için 4.227 YTL, İzinsiz bağımsız çalışan yabancıya 1.689 YTL ve işyeri kapatmacezası uygulanması öngörülmüştür. Ayrıca, yukarıdaki fiillerin tekrarı halinde idari para cezaları bir kat artırılarak uygulanacaktır.
Kanun ile idari para cezalarının yanı sıra yabancıyı kaçak çalıştıran işveren veya vekillerine, yabancının ve varsa eş ve çocuklarının konaklama giderlerini, ülkelerine dönmeleri için gerekli masrafları ve gerektiğinde sağlık harcamalarını karşılama zorunluluğu getirilmiştir.
BU KANUN İLE, 2007 SAYILI TÜRKİYE’DEKİ TÜRK VATANDAŞLARINA TAHSİS EDİLEN SANAT VE HİZMETLER HAKKINDA KANUN YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR.
Bakanlığımızca hazırlanan Yabancıların Çalışma İzinleri Hakkında Kanun ile 1932 yılında hazırlanan ve bugün Avrupa Birliği mevzuatı ile çelişen söz konusu kanun yürürlükten kaldırılmıştır.
Kaynak:Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı
Gelen Aramalar: yabancı işçilerin ssk primi,yabancı işçi ssk primi,yabancı işçi sgk primi,yabancı işçi çalıştırma sgk,ssk yabancı işçi sorgulama,yabancılar bağkur prim hesaplaması,yabancı personel ssk sorgulama,yabancı çalışan ssk,yabanci personel ssk,yabancı çalışan ssk hizmet dökümü,yabancı işçinin siğorta primi kaç lira,yabancıların ssk primleri,yabancı işçi sigorta prim hesaplama,yabancı işçi ssk,yabancı işçiler ssk primi